Lösemide Hijyen ve Popo Bakımı: Yaraların Önlenmesi

1. Kemoterapi ilaçları idrar, deri ve kaka yoluyla atılır. İdrardan atılması gereken ilaçlar yönünden hekim süreci özellikle takip eder.

2. Kaka takibini de annenin ya da hastaya bakan kişinin çok dikkatli yapması gerekir. Duruma göre hekime bilgi verilmelidir.

3. Tarlada sebzenin dibine atılan fazla gübre sebzeyi nasıl yakıyorsa, kemoterapili kaka da makadı yakabilir ve pişik yapabilir.

4. Ayrıca oluşan yanığa bağlı olarak çatlak oluşabilir. Aşağıda işaret edeceğim hususlara dikkat edilmezse çatlak patlar ve yarık bir yara oluşur.

5. Popo yarası olmaması için kemoterapi verilmeye başlandıktan sonra, kaka yapmadan önce makada vazelin gibi yağlı bir krem sürülmelidir. Bu şekilde kaka cilde temas etmeden vücuttan atılır; böylece pişik ve çatlak oluşmaz.

6. Kakadan sonra da popo suyla yıkanarak temizlenmelidir. Bu temizlikte eldiven kullanılmalıdır. Eldiven yoksa, makat yıkanmadan önce el yıkanmış olmalıdır. Temizleme işleminden sonra da el yıkanmalıdır. Hasta ayakta rahat duramıyorsa sol ele eldiven takılıp sağ elle de su dökülerek hastanın poposu yıkandığında, ardından eldiven çıkarılıp hasta hemen tutulabilir.

7. Hastanın poposu yıkandıktan sonra havlu kağıtla popodaki ıslaklık alınmalıdır. Ardından yine vazelin gibi yağlı krem sürülmeli ve fazlası yine havlu kağıtla silinip kurulanmalıdır. Zira ıslak ortam mantar enfeksiyonuna neden olur ve hasta rahatsız olur.

8. Arada bir de mantar enfeksiyonuna karşı ilaç bulunan ve çinko karışımlı krem kullanılabilir.

9. Kızarıklık varsa hekim tarafından verilen ilaçlar kullanılmalıdır.

10. Değerler düştüğünde de yara ihtimali bulunduğundan, seyrek de olsa bu bakıma sürekli devam edilmelidir.

11. Makatta mantar oluştuysa, bir leğenin içine 1 litre su konulup bu suya 5 cc batikon katılarak hasta bu suyun içine oturtulmalıdır. Bu işlem günde 4 ya da 5 kez yapılmalıdır. Oturma banyosu adı verilen bu işlemden sonra da makat kurulanmalı ve hekimin önerdiği ilaçlar sürülmelidir.

12. Makattaki kızarıklığın kemoterapi ilacının yakmasından kaynaklı pişik mi, yoksa mantar mı olduğuna dikkat edilmelidir. Her pişik, mantar olarak kabul edilip batikon banyosu gibi kurutan işlem uygulandığında pişik yeri çatlar ve ardından patlayarak derin bir yara oluşabilir. Özetle popodaki kızarıklığın yanık mı, yoksa mantar mı olduğu dikkatlice tespit edilmeli ve buna göre doğru tedavi uygulanmalıdır.

13. Popo temizliği için ıslak mendil kullanılmamalıdır. Silinerek temizlik yapılmamalıdır. Silme sırasında sürtünme olacağından bu da tahrişe neden olur ve pişik gelişir.

14. Eğer silmek zorunda kalınıyorsa yağlı kremle silinmeli ve bu şekilde temizlik yapılmalıdır. Bu işlem, kadınların makyajı temizlerken krem kullanmaları gibi düşünülmelidir.

15. İshal halinde de aynı yöntemler uygulanmalıdır. Ancak akıntı şeklinde sürekli kaka çıkıyorsa, "simit" diye adlandırılan malzemenin iç boşluğuna yatak bezi örtülüp, yatağın baş tarafı yükseltilerek popo simidin içine yerleştirilmeli ve popo açık bırakılmalıdır. Böylece akan kaka ciltte durmayacağı için pişik olmaz ya da varsa da kısa zamanda iyileşir.

16. Hasta tuvalete götürülemiyorsa klozet tipinde lazımlık kullanılmalıdır. Bu lazımlıkların kapağı kaldırılarak kakanın olduğu kap çıkarılıp temizlenebildiğinden hastanın eli kaka kabına değmemiş olur. Böylece enfeksiyonun önüne geçilir.

17. Hastanın yaşı büyükse sağlam bir kova alıp, hastanın yaşına uygun klozet kapağı bu kovanın üzerine konularak seyyar tuvalet yapılabilir. Hatta bu kovanın içine uygun leğen konularak popo yıkanabilir. Ancak lazımlık ya da belirttiğim gibi araçlar tuvalet için kullanıldığında, bu araçlar çamaşır suyuyla yıkanmalıdır. Sprey çamaşır suyuyla çok rahat yıkanabilmektedir.

18. Zeytinyağının asidi vardır. Kemoterapi ya da ishalden dolayı yanmış olan popoya zeytinyağı kullanılması zarar verebilir. Zira zeytinyağının asidi yanmayı arttırır. Buna dikkat edilmelidir.

19. Popoda kemoterapi ya da ishalden dolayı kızarıklık olduğunda antienflamatuar içerikli kremler bu kızarıklığı alır. Ağrı ve acı da azalır. Bu konuda ilaçlar hekim önerisiyle kullanılmalıdır.

20. Popoda mantar enfeksiyonu geliştiğinde tedavi amaçlı doktorun önereceği ilaçlar kullanılmalıdır.